Turkishtime – İş Kültürü ve Ekonomi

AR-GE 500
Ekonomi

Tarımsal fiyatlarda yeni yükseliş riski: Gübre ve enerji maliyetleri baskıyı artırıyor

04.05.2026 - 10:28

Küresel tarım piyasalarında fiyat baskısı yeniden güçleniyor. Ortadoğu’daki jeopolitik gerilim, Hürmüz Boğazı kaynaklı lojistik riskler, enerji maliyetleri ve gübre fiyatlarındaki artış; tahıl, yağlı tohumlar ve bitkisel yağlarda yukarı yönlü beklentileri öne çıkarıyor.

Küresel tarım piyasalarında yeni bir fiyat artışı dalgası gündeme geldi. Enerji ve gübre maliyetlerinde yaşanan yükseliş, üretim maliyetlerini artırırken; kötü hava koşulları ve jeopolitik riskler de tarımsal emtia fiyatları üzerinde baskı oluşturuyor. Ekonomim’de yer alan habere göre özellikle buğday, mısır, soya fasulyesi, bitkisel yağlar ve hayvansal ürünlerde 2026 ve 2027 dönemine ilişkin yukarı yönlü beklentiler güçleniyor.

Gübre fiyatları tarım maliyetlerini yukarı çekiyor

Tarım piyasalarında fiyat artışlarının temelinde yalnızca arz endişesi değil, maliyet şokları da bulunuyor. Hürmüz Boğazı’ndaki aksamalar ve enerji fiyatlarındaki yükseliş, özellikle gübre piyasasında maliyetleri artırıyor. Dünya Bankası’nın son emtia görünümüne göre 2026’da küresel emtia fiyatlarında yüzde 16 artış beklenirken, enerji fiyatlarında yüzde 24, gübre fiyatlarında ise yüzde 31 yükseliş öngörülüyor.

Buğday, mısır ve soya tarafında yukarı yönlü beklenti

Tarım ürünleri içinde en hassas grupların başında tahıllar ve yağlı tohumlar geliyor. Buğday vadeli işlemlerinde bu yıl ortalama fiyatın yüzde 4, 2027’de ise ilave yüzde 3 artması bekleniyor. Mısır fiyatlarında 2026 için yüzde 4’e yakın yükseliş öngörülürken, soya fasulyesinde bu yıl yüzde 6 artış beklentisi öne çıkıyor.

Bitkisel yağlarda da enerji piyasalarına bağlı bir hareketlilik dikkat çekiyor. Soya yağı ve diğer bitkisel yağlarda 2026’da yaklaşık yüzde 8 artış beklenirken, biyoyakıt talebindeki yükselişin gıda tarafındaki arzı daraltabileceği değerlendiriliyor.

Gıda fiyatlarında ikinci risk: Hava koşulları

Piyasalarda izlenen bir diğer başlık ise hava koşulları. 2026’nın ikinci yarısında El Niño ihtimalinin güçlenmesi halinde mısır, palm yağı, kahve ve şeker gibi ürünlerde yeni arz şokları gündeme gelebilir. Bu senaryo, halihazırda maliyet baskısıyla yükselen tarımsal fiyatlarda ikinci bir dalga yaratabilir.

Kahve ve kakaoda düşüş beklentisi

Tarımsal ürünlerde genel görünüm yukarı yönlü olsa da kahve ve kakao tarafında farklı bir tablo öne çıkıyor. 2025’te sert yükselen içecek fiyatlarında 2026’da düzeltme bekleniyor. Kahve üretiminde toparlanma ve Batı Afrika’da kakao arzının güçlenmesiyle birlikte bu ürünlerde fiyatların gerilemesi öngörülüyor.

Gıda enflasyonu açısından kritik sinyal

Küresel tarım piyasalarında maliyet kaynaklı baskının güçlenmesi, gıda fiyatları ve enflasyon görünümü açısından yakından izleniyor. Gübre, enerji ve lojistik maliyetlerinin yüksek kalması halinde üretici maliyetlerinin tüketici fiyatlarına yansıması beklenebilir. Bu nedenle tarımsal emtia fiyatlarındaki hareketlilik, önümüzdeki dönemde hem gıda sektörü hem de enflasyon beklentileri açısından belirleyici başlıklardan biri olacak.