Enerji krizi büyüyor: 94 ülke tüketiciyi desteklemek zorunda kaldı
Küresel enerji maliyetlerindeki yükseliş hükümetleri yeni destek mekanizmalarına yöneltiyor. IEA verilerine göre tüketicileri destekleyen ülke sayısı 94’e çıkarken, yakıt sübvansiyonu uygulayan ülkelerin sayısı dört ayda 16’dan 38’e yükseldi.
Küresel enerji krizinin etkileri yalnızca akaryakıt ve enerji fiyatlarında değil, hükümetlerin bütçe politikalarında da daha fazla hissedilmeye başladı.
Financial Times’ın Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) verilerine dayandırdığı analizine göre, enerji maliyetlerindeki yükseliş karşısında tüketicileri destekleyen ülke sayısı 94’e yükseldi.
Daha dikkat çekici gelişme ise yakıt sübvansiyonlarında yaşandı. Yakıt sübvansiyonu uygulayan ülkelerin sayısı yalnızca dört ay içerisinde 16’dan 38’e çıktı.
Enerji maliyeti bütçelere taşınıyor
Petrol fiyatlarının yükselmesi, hükümetleri bir yandan hane halkı ve şirketlerin üzerindeki maliyet baskısını azaltmaya, diğer yandan artan enflasyonu kontrol altında tutmaya zorluyor.
Ancak enerji sübvansiyonlarının uzun süre devam etmesi kamu maliyesi üzerinde yeni bir baskı oluşturuyor. IMF ve diğer uluslararası kuruluşlar, geniş kapsamlı ve uzun süreli sübvansiyonların bütçe dengeleri açısından risk yaratabileceği konusunda uyarıyor.
Avrupa ekonomileri açısından tablo daha da kritik. Kış dönemine yaklaşılırken doğal gaz rezervlerinin düşük seviyelerde bulunması, enerji maliyetleri üzerindeki baskının devam edebileceği endişesini artırıyor.
Asya’da Endonezya ve Tayland gibi ekonomiler yüksek enerji sübvansiyonlarının maliyetiyle karşı karşıya kalırken, bazı ülkelerde yükselen akaryakıt fiyatları toplumsal ve siyasi baskıyı da artırıyor.
Bugünkü tablo, enerji krizinin artık yalnızca “petrol fiyatı ne kadar?” sorusundan ibaret olmadığını gösteriyor.
Asıl soru şu:
Enerji maliyetlerini kim üstlenecek: tüketici mi, şirketler mi, yoksa kamu bütçeleri mi?
Kaynak: Financial Times / IEA
