Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası (EBRD), Orta Doğu’da artan jeopolitik gerilimler, yükselen enerji maliyetleri ve küresel ekonomik belirsizlikler nedeniyle Türkiye’nin de içinde bulunduğu faaliyet bölgesine yönelik büyüme beklentilerini aşağı yönlü revize etti.

EBRD’nin yayımladığı son Bölgesel Ekonomik Görünüm Raporu’na göre, 41 ekonomiyi kapsayan faaliyet bölgesinde 2026 yılı ortalama büyüme beklentisi şubat ayında açıklanan tahmine kıyasla 0,5 puan düşürülerek yüzde 3,1’e çekildi. Kurum, enerji piyasalarında yaşanan dalgalanmaların ve tedarik zincirlerindeki aksaklıkların ekonomik faaliyet üzerinde baskı oluşturduğuna dikkat çekti.

Enerji Şoku ve Jeopolitik Riskler Öne Çıktı

Raporda, özellikle Orta Doğu’da tırmanan çatışmaların enerji maliyetlerini artırdığı ve bölge ekonomilerinin büyüme görünümünü olumsuz etkilediği belirtildi. Artan enerji fiyatlarının üretim maliyetlerini yükseltmesi ve yatırım iştahını azaltması nedeniyle ekonomik büyümenin beklenenden daha düşük gerçekleşebileceği ifade edildi.

EBRD, Türkiye’nin yanı sıra Ukrayna ve Mısır gibi bölge açısından kritik ekonomilerde de büyüme ivmesinin yavaşlayabileceği değerlendirmesinde bulundu. Özellikle enerji ithalatına bağımlı ülkelerin yüksek maliyetlerden daha fazla etkilenebileceği vurgulandı.

Enflasyon Baskısı Güçleniyor

Banka verilerine göre faaliyet gösterdiği ülkelerde ortalama enflasyon, şubat-nisan döneminde 1,2 puan artarak yüzde 6,4 seviyesine yükseldi. EBRD, enerji ve gübre maliyetlerindeki artışın gıda fiyatlarına da yansıyabileceğini, bunun özellikle düşük gelirli ekonomiler üzerinde ilave baskı oluşturacağını belirtti.

Yükselen enflasyonun finansman maliyetlerini artırdığına dikkat çeken kurum, yüksek faiz ortamının yatırım kararlarını erteleyebileceğini ve büyüme performansını sınırlayabileceğini kaydetti.

Teknoloji ve Yapay Zekâ Yatırımları Fark Yaratıyor

Raporda dikkat çeken bir diğer unsur ise teknoloji odaklı sektörlerin performansı oldu. EBRD, yapay zekâ ve yüksek teknoloji bağlantılı ihracatın bazı ülkelerde büyümeyi destekleyen önemli bir unsur haline geldiğini belirtti. Kurum, teknolojik dönüşüme yatırım yapan ekonomilerin küresel belirsizliklere karşı daha dirençli bir yapı oluşturabileceğini değerlendirdi.

Enerji Politikaları Kritik Rol Oynayacak

EBRD Başekonomisti Beata Javorcik, enerji fiyatlarını baskılamak amacıyla uygulanan bazı vergi indirimlerinin enerji tasarrufu teşviklerini zayıflattığını belirterek, uzun vadede arz sıkıntılarının derinleşebileceği uyarısında bulundu. Kuruma göre enerji verimliliği ve sürdürülebilir enerji yatırımları, bölge ekonomilerinin büyüme performansı açısından kritik önem taşıyor.