Makine ve aksamları sektöründe Ar-Ge harcamaları 4 milyar TL sınırına yaklaştı
Turkishtime Türkiye Ar-Ge 500 Araştırması’nın 2025 sonuçlarına göre makine ve aksamları sektöründe toplam Ar-Ge harcaması 3 milyar 951 milyon 987 bin TL’ye ulaştı. Sektörün Ar-Ge harcaması 2024’e göre nominal olarak %48,7 artarken, Ar-Ge 500 toplamından aldığı pay %1,53 oldu.
Makine ve aksamları sektöründe araştırmaya veri sağlayan şirketlerin toplam Ar-Ge harcaması 2024 yılında 2 milyar 658 milyon 401 bin 757 TL seviyesindeyken, 2025 yılında 3 milyar 951 milyon 987 bin 267 TL’ye çıktı. Aynı dönemde araştırmaya katılan şirket sayısı 40’tan 44’e yükseldi.
Böylece sektörün araştırmaya yansıyan Ar-Ge harcamasında bir yılda yaklaşık 1 milyar 294 milyon TL’lik artış gerçekleşti. Nominal artış oranı %48,7 oldu.
Ar-Ge 500 içindeki payı %1,53
Turkishtime Türkiye Ar-Ge 500 Araştırması’nda ilk 500 şirketin 2025 yılı toplam Ar-Ge harcaması 257 milyar 875 milyon TL olarak gerçekleşti. Makine ve aksamları sektörü bu toplamdan %1,53 pay aldı.
Sektördeki harcama artışının, araştırmaya katılan şirket sayısındaki değişimin üzerinde gerçekleşmesi de dikkat çekti. Şirket sayısı bir yılda %10 artarken, Ar-Ge harcamalarındaki nominal artış %48,7’ye ulaştı.
İlk 10 şirketin payı %54,7
Makine ve aksamları sektöründe ilk 10 sırada yer alan şirketlerin 2025 yılı toplam Ar-Ge harcaması 2 milyar 163 milyon 488 bin 980 TL oldu. Bu tutar sektör toplamının %54,7’sine karşılık geldi.
İlk 10 dışındaki 34 şirket ise yaklaşık 1 milyar 788 milyon TL Ar-Ge harcaması gerçekleştirdi ve sektör toplamından %45,3 pay aldı. Bu dağılım, Ar-Ge harcamalarının yalnızca ilk sıralardaki şirketlerle sınırlı kalmadığını, sektörün daha geniş bir şirket grubuna yayılan bir Ar-Ge yapısına sahip olduğunu gösteriyor.
Ar-Ge merkezlerinde 1.976 kişilik istihdam
Makine ve aksamları sektöründe Ar-Ge harcaması verisi bulunan 44 şirketin 41’i Ar-Ge merkezi istihdam verisini de paylaştı. Buna göre istihdam verisi paylaşan şirketlerin Ar-Ge merkezlerinde toplam 1.976 kişi istihdam ediliyor.
Toplam Ar-Ge merkezi istihdamının 284’ünü kadın çalışanlar oluşturuyor. Böylece kadınların, istihdam verisi paylaşan şirketlerin toplam Ar-Ge merkezi istihdamı içindeki payı %14,4 olarak gerçekleşti.
Sektörde istihdam verisi paylaşım oranı %93,2 oldu. Bu oran, Ar-Ge harcamalarının yanı sıra insan kaynağı görünümünün de araştırmaya büyük ölçüde yansımasını sağlıyor.
2025 verileri; makine ve aksamları sektöründe Ar-Ge harcamalarının ölçeğinin büyüdüğünü, araştırmaya katılan şirket tabanının genişlediğini ve ilk 10 dışındaki şirketlerin de toplam harcamada önemli bir ağırlık taşıdığını ortaya koyuyor.
Not: Analizde yer alan veriler, Turkishtime Türkiye Ar-Ge 500 Araştırması kapsamında şirketlerin bildirdiği veriler ile kamuya açık kaynaklardan elde edilen veriler esas alınarak hazırlanmıştır. 2024–2025 karşılaştırmasındaki artış oranı nominal TL değerleri üzerinden hesaplanmış olup enflasyondan arındırılmış reel değişimi ifade etmemektedir.
