AR-GE 250 DIGIT 250 EN-VERIM 100


Küresel Ekonomik Beklentiler

Turkishtime Dergi

Rusya Federasyonu'nun Ukrayna'yı işgali sonucunda, Avrupa ve Orta Asya (ECA) bölgesinde büyüme hızının 2022 yılında sert bir şekilde yavaşlayarak yüzde 0,2'ye indiği tahmin edilmektedir. Bu durum, Rusya'daki daralmayı ve Ukrayna'daki derin resesyonu yansıtmaktadır. Bu iki ülke hariç tutulduğunda, ECA bölgesindeki büyüme 2022 yılında neredeyse yarı yarıya bir düşüş ile tahmini olarak yüzde 4,2'ye inmiştir ve bölge genelinde geniş tabanlı bir yavaşlamaya işaret etmektedir.

ECA bölgesindeki ekonomik yavaşlama başlangıçta öngörülenden daha az belirgin olmuştur. 2022 yılında hasıla daralmamış, zayıf bir hızda olsa da artmıştır. Birçok ekonomide, 2022 için yapılan yukarı yönlü revizyon, yılın ilk yarısında avro bölgesinde öngörülenden daha güçlü büyümeyi, ekonomilerin yeniden açıldığı bir ortamda uluslararası seyahatte beklenenden daha hızlı gerçekleşen bir toparlanmayı ve hanehalklarını korumaya ve şirketleri gıda ve enerji fiyatlarındaki sert artışlardan korumaya yardımcı olan ilave devlet önlemlerini yansıtmaktadır.

Bununla birlikte, 2022 yılında görülen iyileşme ECA genelinde farklı seviyelerde gerçekleşmiştir. Rusya'dan gelen sermayedeki ve göçmenlerdeki artış ve ticari ve finansal akışların bir bölümünün muhtemel bir şekilde buralara yeniden yönlendirilmesi, başta Güney Kafkasya olmak üzere birçok ekonomide iç talebin ve hizmet ihracatının artmasına yardımcı olmuştur. Enerji ihraç eden ülkelerde, yüksek enerji fiyatları ekonomik faaliyeti ve mali dengeleri desteklemiştir. Öte yandan, diğer ekonomilerde, Ukrayna'nın işgalinden kaynaklanan büyük yayılma etkileri sebebiyle 2022 yılına ilişkin yukarı yönlü revizyonlar daha düşük seviyelerde kalmıştır.

ECA bölgesinde 2022 yılında özellikle enerji ve gıda olmak üzere artan emtia fiyatlarının ve kur değer kayıplarının birçok ekonomide tüketicilere yansıması sebebiyle medyan manşet enflasyonu hızlı bir şekilde yükselmiştir —1998 yılından bu yana kaydedilen en sert artış. Yüksek enerji ve gıda fiyatları, özellikle en yoksul hanehalkları için olmak üzere gelirleri aşındırmıştır. Enflasyon, bölge genelinde merkez bankası hedeflerini önemli ölçüde aşmaya devam etmiştir.

Görünüm: ECA bölgesinde hasılanın 2023 yılında sadece yüzde 0,1'lik artışla neredeyse sabit kalacağı tahmin edilmektedir -Haziran 2022'den bu yana 1,4 puanlık aşağı yönlü bir revizyon olmuştur. Her ne kadar bu yıl bölgesel büyümede öngörülen zayıflığın büyük bölümü Rusya'da üretimin daha da düşmesinden kaynaklanacak olsa da,  ECA ekonomilerinin yüzde 80'inden fazlası için 2023 büyüme oranına ilişkin tahminler düşürülmüştür.

Kısa vadeli görünümdeki kötüleşme, temel olarak Rusya'nın Avrupa Birliği'ne enerji arzını kesmesinin ve avro bölgesindeki ilave para politikası sıkılaştırmasının etkilerini yansıtmaktadır. Bu gelişmeler, yüksek doğal gaz fiyatları ve bölge ekonomilerinin mal ve hizmetlerine yönelik dış talebin zayıflaması yoluyla ECA ekonomilerini olumsuz etkilemiştir. Rusya'daki resesyonun ve Çin'deki düşük büyümenin, özellikle Güney Kafkasya ve Orta Asya'da faaliyeti baskılaması beklenmektedir. Merkez bankalarının hedefleri aşan enflasyon oranlarıyla mücadele ettiği bir ortamda finansman koşullarının sıkılaşmasının da bölgesel faaliyeti baskılamaya devam etmesi beklenmektedir. 2023 yılında üretimin pandemi öncesi eğilimlerin yüzde 5,7 altına düşmesi beklenmektedir.

Ukrayna'da, savaşın daha fazla tırmanmayacağı varsayımına dayalı olarak, 2023 yılında büyümenin yüzde 3,3'lük düşük bir oranda yeniden başlaması beklenmektedir. Son birkaç ayda kritik altyapı tesislerine yönelik yapılan hedefli saldırılar, Ukrayna'nın elektrik şebekesinin yarısına zarar vermiştir ve ülke derin bir elektrik açığı ve kesintileri ile karşı karşıya kalmıştır.

Riskler: Bölgenin büyüme oranına ilişkin başlangıç projeksiyonlarına yönelik riskler halen aşağı yönlüdür. Her şeyden önce, Ukrayna'daki savaşın başlangıçta varsayılandan daha uzun sürmesi veya daha yoğun bir şekilde ilerlemesi, doğuracağı insani maliyetlerin ötesinde, önemli ölçüde daha büyük ekonomik ve çevresel hasara ve uluslararası ticaret ve yatırımda daha büyük parçalanma potansiyeline neden olabilir. Ticaretin bölgeye kaymaya devam etmesi işgalin olumsuz etkilerini ve bazı bölge ekonomileri için cari hesap baskılarını kısmen hafifletebilir.

Enerji krizinin derinleşmesi ve avro bölgesinde ekonomik gerilemeyi veya Rusya'da daha sert bir resesyonu tetiklemesi halinde, 2023 yılında ECA bölgesindeki hasıla daralabilir. Küresel finansal koşulların sıkılaşması ve son dönemde ABD dolarının genel olarak değer kazanması, özellikle daha borçlu ülkeler için olmak üzere ECA bölgesinde finansal istikrar için önemli riskler oluşturmaktadır. Pandemiyle ve savaşla ilişkili borç artışları (sıkılaşan küresel finansman koşullarıyla birlikte), mali hareket alanını sert bir şekilde daraltmıştır ve kamu borçlarının döndürülmesinden ve kur uyuşmazlıklarından kaynaklananlar da dahil olmak üzere borç kırılganlıklarını arttırmıştır.