IMF verilerine göre dünya ekonomisinin büyümesine yüzde 95 oranında katkı sağlayan ülke sayısı nisandaki 54 seviyesinden 32’ye geriledi. Küresel büyüme giderek daha dar bir ülke grubunda yoğunlaşırken, teknoloji yatırımları ve enerji maliyetleri ülkeler arasındaki ayrışmada belirleyici oluyor.

Uluslararası Para Fonu’nun (IMF) güncel Dünya Ekonomik Görünüm değerlendirmesi, küresel ekonominin büyümeyi sürdürmesine karşın bu büyümenin ülkeler arasında giderek daha farklı bir seyir izlediğini ortaya koydu.

IMF, dünya ekonomisinin 2026 yılında yüzde 3,1, 2027 yılında ise yüzde 3,4 büyümesini bekliyor. Ancak küresel büyümenin arkasındaki ülke dağılımında dikkat çekici bir değişim yaşanıyor.

Büyümenin yüzde 95’i 32 ülkeden geliyor

Nisan ayında küresel büyümenin yüzde 95’ini 54 ülke sağlarken, bu sayı son değerlendirmede 32’ye kadar geriledi.

Bu görünüm, dünya ekonomisindeki büyümenin giderek daha sınırlı sayıdaki ülkenin performansına bağımlı hale geldiğine işaret ediyor.

IMF’nin değerlendirmesine göre ülkelerin önemli bir bölümünde büyüme beklentileri aşağı yönlü güncellenirken, bazı ekonomiler teknoloji yatırımları ve güçlü iç talebin desteğiyle daha olumlu bir performans sergiliyor.

Yapay zekâ yatırımları ayrışmayı güçlendiriyor

Küresel ekonomideki ayrışmanın önemli nedenlerinden biri teknoloji ve yapay zekâ yatırımlarındaki hızlı artış.

Yapay zekâ odaklı yatırım dalgasından daha güçlü pay alan ve küresel teknoloji değer zincirlerine entegre olan ekonomiler büyümede avantajlı konuma gelirken, bu dönüşümden sınırlı ölçüde yararlanan ülkelerde büyüme daha zayıf seyrediyor.

Özellikle teknoloji üretimi ve ihracatında güçlü konumda bulunan bazı Asya ekonomileri küresel görünümün olumlu tarafında yer alıyor.

Enerji maliyetleri kırılgan ekonomileri zorluyor

Enerji ithalatına yüksek ölçüde bağımlı ekonomilerde ise artan maliyetler büyüme üzerinde baskı oluşturuyor.

Jeopolitik gelişmelerin enerji fiyatlarına etkisi, döviz kuru baskıları ve finansman koşulları özellikle düşük gelirli ve kırılgan ekonomiler açısından büyüme görünümünü zorlaştırıyor.

Bu tablo, teknoloji yatırımlarından yararlanan ekonomiler ile yüksek enerji maliyetleri ve finansman sorunlarıyla karşı karşıya kalan ülkeler arasındaki farkın açılmasına neden oluyor.

Küresel ekonomide “K şeklinde” görünüm

Ekonomide “K şeklinde büyüme”, aynı ekonomik ortam içerisinde bazı ülke, sektör veya grupların güçlü biçimde büyürken diğerlerinin daha zayıf bir performans göstermesini ifade ediyor.

Son veriler de küresel ekonomide benzer bir görünümün güçlendiğini ortaya koyuyor.

Dünya ekonomisi genel olarak büyümeyi sürdürse de büyümenin giderek daha dar bir ülke grubunda yoğunlaşması; yapay zekâ yatırımları, enerji maliyetleri, jeopolitik gelişmeler ve küresel ticaret koşullarının önümüzdeki dönemde ülkeler arasındaki büyüme farklarını daha da belirginleştirebileceğine işaret ediyor.

Kaynak: IMF Dünya Ekonomik Görünüm Raporu