Resmi Gazete’de yayımlanan kararla akaryakıt fiyatlarında “eşel mobil” olarak bilinen vergi dengeleme mekanizması yeniden devreye alındı. Düzenlemeye göre petrol fiyatları veya döviz kurundaki artış nedeniyle oluşan zamların önemli bir kısmı ÖTV indirimiyle karşılanacak.

Akaryakıt fiyatlarında son dönemde küresel petrol piyasalarında yaşanan yükselişin etkisi sürerken, fiyat artışlarının tüketiciye sınırlı yansıması için yeni bir düzenleme yürürlüğe girdi. Resmi Gazete’de yayımlanan kararla birlikte akaryakıtta “eşel mobil sistemi” yeniden uygulanmaya başlanacak.

Eşel mobil sistemi, akaryakıt fiyatlarında yaşanan artışların doğrudan pompa fiyatlarına yansımaması için kullanılan bir vergi dengeleme mekanizması olarak biliniyor. Bu sistemde petrol fiyatları veya döviz kurundaki artış nedeniyle akaryakıt maliyetleri yükseldiğinde devlet, Özel Tüketim Vergisi’nde (ÖTV) indirime giderek fiyat artışının bir kısmını karşılıyor.

Zamların büyük bölümü vergi indirimiyle dengelenecek

Yeni düzenlemeye göre uluslararası petrol fiyatlarında veya döviz kurunda yaşanabilecek artışlar nedeniyle oluşan akaryakıt zamlarının önemli bir bölümü ÖTV indirimiyle dengelenecek. Böylece fiyat artışının yalnızca sınırlı bir kısmı pompaya yansıyacak.

Bu mekanizma sayesinde küresel petrol fiyatlarındaki dalgalanmaların iç piyasada daha sert fiyat artışlarına yol açmasının önüne geçilmesi hedefleniyor.

Enflasyon üzerindeki baskının azaltılması amaçlanıyor

Enerji maliyetleri Türkiye’de enflasyon üzerinde doğrudan etkili olan kalemler arasında yer alıyor. Bu nedenle akaryakıt fiyatlarında yaşanan ani yükselişler hem tüketici harcamalarını hem de üretim maliyetlerini artırabiliyor.

Eşel mobil sisteminin yeniden devreye alınmasıyla birlikte petrol fiyatlarındaki küresel artışların ekonomi üzerindeki etkisinin sınırlanması ve akaryakıt fiyatlarında daha dengeli bir artış sağlanması amaçlanıyor.

Sistem daha önce de uygulanmıştı

Eşel mobil uygulaması Türkiye’de daha önce de özellikle petrol fiyatlarının hızla yükseldiği dönemlerde devreye alınmıştı. Sistem, akaryakıt maliyetleri yükseldiğinde vergi indirimi yapılarak fiyat artışının tüketiciye daha düşük yansımasını sağlıyor.

Enerji piyasalarında dalgalanmanın devam etmesi halinde eşel mobil sisteminin önümüzdeki dönemde akaryakıt fiyatlarının belirlenmesinde önemli bir rol oynaması bekleniyor.